Τι πρέπει να γνωρίζεις: Ρυθμίσεις 72 δόσεων για 1,8 εκατ. οφειλέτες - Τα «μυστικά», οι παγίδες και τα ψιλά γράμματα

«Ανάσα» σε πάνω από 1,8 εκατ. οφειλέτες φέρνουν η νέα ρύθμιση των 72 δόσεων και η διεύρυνση των κριτηρίων του εξωδικαστικού μηχανισμού, δίνοντάς τους τη δυνατότητα να «σπάσουν» σε δόσεις χρέη ύψους 160 δισ. ευρώ προς την εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία και να βάλουν τέλος στην αγωνία για κατασχέσεις τραπεζικών λογαριασμών, δεσμεύσεις εισοδημάτων και πλειστηριασμούς ακινήτων, αποκτώντας σταδιακά ένα πιο «καθαρό» οικονομικό προφίλ.
Τα νέα προγράμματα διακανονισμού των χρεών θα ενεργοποιηθούν στα τέλη Ιουνίου, ωστόσο οι φορολογούμενοι θα πρέπει από τώρα να ζυγίσουν ποιο από τα δύο σχήματα τους ταιριάζει καλύτερα, ώστε να βάλουν σε τάξη τα οικονομικά τους, καθώς πρόκειται για δύο διαφορετικά εργαλεία με ξεχωριστές προϋποθέσεις, διαδικασίες και βαθμό προστασίας, τα οποία όμως μπορούν να δώσουν ουσιαστική διέξοδο σε χιλιάδες οφειλέτες.
Σε κάθε περίπτωση, οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να κινηθούν με ιδιαίτερη προσοχή, καθώς πίσω από τις ρυθμίσεις κρύβονται «μυστικά», «παγίδες» και αρκετά «ψιλά γράμματα». Για τον λόγο αυτό απαιτείται συνέπεια στην τήρηση των όρων και αυστηρή συμμόρφωση με τις προβλεπόμενες προθεσμίες, γιατί ακόμη και μία καθυστέρηση ή αστοχία μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια της ρύθμισης και επαναφορά των μέτρων αναγκαστικής είσπραξης.
Τo BN παρουσιάζει έναν αναλυτικό οδηγό για τις νέες επιλογές που έχουν στην διάθεση τους οι φορολογούμενοι με «κόκκινα» χρέη προς το Δημόσιο.

Ρύθμιση 72 δόσεων

Το χρονοδιάγραμμα και τα βήματα για τις αιτήσεις

Έως το τέλος Ιουνίου αναμένεται να ανοίξει η ηλεκτρονική πλατφόρμα για τις αιτήσεις όσων επιθυμούν να αποπληρώσουν παλαιά χρέη σε έως 72 μηνιαίες δόσεις με το χρονικό διάστημα για την υποβολή των αιτήσεων να εκπνέει στις 31 Δεκεμβρίου του 2026. Το μέτρο αφορά 1,3 εκατ. φυσικά και 284.000 νομικά πρόσωπα με 95,3 δισ. ευρώ ληξιπρόθεσμες οφειλές.
Σύμφωνα με την σχετική διάταξη αν υπάρχει τεχνική αδυναμία ηλεκτρονικής υποβολής η αίτηση υποβάλλεται στην υπηρεσία, ο Προϊστάμενος της οποίας είναι αρμόδιος για την επιδίωξη είσπραξης της οφειλής. Όσοι έχουν χρέη στην εφορία θα εισέρχονται με τους προσωπικούς τους κωδικούς στο myAADE και στην ενότητα «Ο Λογαριασμός μου > Ρυθμίσεις Οφειλών» η στην αντίστοιχη ηλεκτρονική εφαρμογή για οφειλές στον ΕΦΚΑ επιλέγοντας ανάλογα με την οικονομική του κατάσταση τον αριθμό των δόσεων και το σύστημα αυτόματα θα του υπολογίζει το μηνιαίο ποσό με βάση το ύψος της οφειλής του. Προσοχή για να κλειδώσει η ρύθμιση θα πρέπει να εντός τριών ημερών από την υποβολή της αίτησης να καταβληθεί η πρώτη δόση. Σε διαφορετική περίπτωση η ρύθμιση θα μείνει στα χαρτιά.

Ποιες οφειλές ρυθμίζονται

Βεβαιωμένες οφειλές στην εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία οι οποίες έχουν καταστεί ληξιπρόθεσμες έως και τις 31 Δεκεμβρίου 2023 που παρέμειναν αρρύθμιστες έως τις 21 Απριλίου 2026. Στη ρύθμιση υπάγεται υποχρεωτικά το σύνολο των οφειλών που κατά την ημερομηνία αίτησης υπαγωγής στη ρύθμιση δεν τελούν σε αναστολή πληρωμής ενώ δύνανται να υπαχθούν, μετά από επιλογή του οφειλέτη, οφειλές που τελούν κατά την ημερομηνία της αίτησης υπαγωγής σε αναστολή πληρωμής.
Προσοχή. Οι φορολογούμενοι δεν έχουν τη δυνατότητα να μεταπηδήσουν από άλλη ενεργή ρύθμιση στις 72 δόσεις ενώ δεν υπάγονται στη ρύθμιση οφειλές που αφορούν σε ανάκτηση κρατικών ενισχύσεων βάσει απόφασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ή του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και οφειλές που δεν δύναται να ρυθμίζονται σύμφωνα με άλλες διατάξεις.

Οι προϋποθέσεις

Ο οφειλέτης κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησης υπαγωγής στη ρύθμιση δεν έχει λοιπές ληξιπρόθεσμες οφειλές ή οι λοιπές ληξιπρόθεσμες οφειλές του, στο σύνολό τους έχουν εξοφληθεί ή έχουν τακτοποιηθεί με νόμιμο τρόπο. Δηλαδή ο οφειλέτης δεν θα πρέπει να έχει κανένα άλλο ανοιχτό λογαριασμό με την εφορία πλην των οφειλών που «κοκκίνησαν» έως το τέλος του 2023. Πέραν αυτού θα πρέπει να έχει υποβάλει όλες τις δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος των τελευταίων πέντε ετών, για τις οποίες η προθεσμία υποβολής έχει λήξει μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου του 2025 και δεν έχει καταδικαστεί αμετάκλητα για φοροδιαφυγή ή λαθρεμπορία.

Το ύψος των δόσεων και το επιτόκιο

Σε καμία περίπτωση το ποσό της μηνιαίας δόσης δεν μπορεί να είναι χαμηλότερο των 30 ευρώ ενώ η βασική οφειλή επιβαρύνεται με σταθερό ετήσιο επιτόκιο 5,84% καθ’ όλη τη διάρκεια της ρύθμισης. Σε περίπτωση καθυστέρησης στη καταβολή δόσης της ρύθμισης το ποσό επιβαρύνεται με προσαύξηση. Η πρώτη δόση καταβάλλεται εντός τριών εργάσιμων ημερών από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης υπαγωγής στη ρύθμιση και οι επόμενες δόσεις καταβάλλονται έως την τελευταία εργάσιμη ημέρα των επόμενων μηνών από την ημερομηνία αίτησης υπαγωγής στη ρύθμιση.

Τα ευεργετήματα

Η υπαγωγή στις 72 δόσεις παρέχει σημαντικά ευεργετήματα. Ο οφειλέτης μπορεί να λάβει αποδεικτικό ενημερότητας, αναστέλλεται η ποινική δίωξη για όσο διάστημα διαρκεί η ρύθμιση ενώ «παγώνουν» τα αναγκαστικά μέτρα είσπραξης.
Ωστόσο, η προστασία αυτή τελεί υπό την προϋπόθεση ότι ο οφειλέτης τηρεί απαρέγκλιτα τη ρύθμιση. Αν δεν καταβάλει δύο συνεχόμενες μηνιαίες δόσεις ή αν δεν τακτοποιεί τις λοιπές φορολογικές του υποχρεώσεις εντός των προβλεπόμενων προθεσμιών, η ρύθμιση χάνεται και το υπόλοιπο ποσό καθίσταται άμεσα απαιτητό.

Εξωδικαστικός μηχανισμός

Ο εξωδικαστικός μηχανισμός διευρύνεται και πλέον θα καλύπτει και μικρότερες οφειλές, από 5.000 έως 10.000 ευρώ, ανοίγοντας την πόρτα σε περίπου 300.000 επιπλέον οφειλέτες.
Παράλληλα δίνεται η δυνατότητα αποπληρωμής και διάσωσης της κύριας κατοικίας με ρευστοποίηση των λοιπών ακινήτων. Σε αντίθεση με τη ρύθμιση των 72 δόσεων, ο εξωδικαστικός μηχανισμός λαμβάνει υπόψη τη συνολική οικονομική εικόνα του οφειλέτη. Εξετάζονται εισοδήματα, περιουσιακά στοιχεία, τραπεζικές καταθέσεις, λοιπές υποχρεώσεις και πραγματική δυνατότητα αποπληρωμής.
Για τον λόγο αυτό, η ένταξη προϋποθέτει συναίνεση στην άρση του τραπεζικού και φορολογικού απορρήτου. Το πλεονέκτημα της διαδικασίας είναι ότι, σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, μπορεί να προβλεφθεί όχι μόνο μακροχρόνια αποπληρωμή, αλλά και μερική διαγραφή τόκων, προσαυξήσεων ή ακόμη και μέρους της βασικής οφειλής.
Αναλυτικότερα με βάση το νέο πλαίσιο το όριο των οφειλών για την δυνατότητα υπαγωγής στον εξωδικαστικό διαμορφώνεται για οφειλές άνω των 5.000 ευρώ από 10.000 ευρώ που ήταν μέχρι σήμερα με δυνατότητα αποπληρωμής ακόμα και σε έως 240 μηνιαίες δόσεις και μερικής διαγραφής τόκων, προσαυξήσεων ή ακόμη και μέρους της βασικής οφειλής και με σταθερό επιτόκιο 3%. Με την αίτηση, οι πιστωτές μπορούν να προτείνουν ακόμη και εκποίηση άλλων ακινήτων του οφειλέτη, εκτός από την κύρια κατοικία, ώστε να καλυφθούν τα χρέη, ενώ στη ρύθμιση υπολογίζεται μόνο η αξία της πρώτης κατοικίας. Αφού υπογραφεί η συμφωνία και τηρείται κανονικά, προστατεύεται η κύρια κατοικία από κατασχέσεις και πλειστηριασμούς.
Προσοχή αν όμως δεν τηρηθεί, η προστασία χάνεται και δεν μπορεί να γίνει νέα ρύθμιση για τα ίδια χρέη. Τέλος, δίνεται για έξι μήνες δυνατότητα νέας αίτησης και σε όσους είχαν προηγούμενη ρύθμιση αλλά την έχασαν επειδή δεν την πλήρωσαν.

Μάριος Χριστοδούλου
www.bankingnews.gr